غزل شماره ۲۷۰ حافظ: دردِ عشقی کشیده‌ام که مَپُرس + تفسیر و فال

متن غزل شماره ۲۷۰ حافظ

دردِ عشقی کشیده‌ام که مَپُرس

❖

زهرِ هجری چشیده‌ام که مپرس

گشته‌ام در جهان و آخرِ کار

❖

دلبری برگزیده‌ام که مپرس

آن چنان در هوایِ خاکِ دَرَش

❖

می‌رود آبِ دیده‌ام که مپرس

من به گوشِ خود از دهانش دوش

❖

سخنانی شنیده‌ام که مپرس

سویِ من لب چه می‌گَزی که مگوی؟

❖

لبِ لعلی گزیده ام که مپرس

بی تو در کلبهٔ گداییِ خویش

❖

رنج هایی کشیده ام که مپرس

همچو حافظ غریب در رَهِ عشق

❖

به مقامی رسیده ام که مپرس

✨ نتیجه فال غزل ۲۷۰ حافظ

این غزل از حافظ نشان‌دهندهٔ تجربیات عمیق عاشقانه و سفرهای درونی شاعر است. فال شما حاکی از آن است که در مسیر زندگی، سختی‌ها و رنج‌هایی را پشت سر گذاشته‌اید، اما در نهایت به درک و تجربه‌ای منحصر به فرد و مقامی والا رسیده‌اید که بیان آن دشوار است. این فال بر اهمیت تجربیات شخصی و عمیق تأکید دارد و نویدبخش رسیدن به آرامش درونی و رضایت از مسیر طی شده است.

خلاصه و مفهوم غزل

این غزل حافظ، بیانگر رنج‌ها و تجربه‌های عمیق عاشقانه و عرفانی شاعر است. حافظ از دردهایی که در عشق کشیده و تلخی هجرانی که چشیده سخن می‌گوید و تأکید می‌کند که این تجربه‌ها فراتر از حد بیان و توصیف هستند. او پس از گشتن در جهان، به معشوقی بی‌همتا دست یافته و در آرزوی او، اشک‌های فراوان ریخته است. از معشوق نیز سخنانی شنیده که شنیدنی نیست و خود نیز لب لعل معشوق را تجربه کرده است. حافظ در نهایت به مقامی رسیده که غریب و وصف‌ناپذیر است.

معنی بیت به بیت غزل

دردِ عشقی کشیده‌ام که مَپُرس | زهرِ هجری چشیده‌ام که مپرس

بیت ۱ من در راه عشق، دردهایی عمیق و طاقت‌فرسا را تجربه کرده‌ام که قابل بیان نیستند و طعم تلخ جدایی و فراق را مانند زهر چشیده‌ام که قابل توصیف نیست.

گشته‌ام در جهان و آخرِ کار | دلبری برگزیده‌ام که مپرس

بیت ۲ تمام دنیا را جستجو کرده‌ام و در نهایت، معشوقی بی‌همتا و بی‌نظیر یافته‌ام که شایستگی و زیبایی‌اش فراتر از توصیف است.

آن چنان در هوایِ خاکِ دَرَش | می‌رود آبِ دیده‌ام که مپرس

بیت ۳ چنان شیفته و شیدای آستان معشوقم که اشک شوق و اندوه، بی‌اختیار از دیدگانم جاری است و شدت این احساس قابل بیان نیست.

من به گوشِ خود از دهانش دوش | سخنانی شنیده‌ام که مپرس

بیت ۴ دیشب با گوش خود، مستقیماً از معشوق سخنانی شنیدم که عظمت و لطف آن به حدی است که قابل گفتن و توصیف نیست.

سویِ من لب چه می‌گَزی که مگوی؟ | لبِ لعلی گزیده ام که مپرس

بیت ۵ چرا با لب گزیدن به من اشاره می‌کنی که سخنی نگویم؟ من لبی شیرین و چون لعل، زیبا را بوسیده و تجربه کرده‌ام که لذت آن قابل توصیف نیست.

بی تو در کلبهٔ گداییِ خویش | رنج هایی کشیده ام که مپرس

بیت ۶ بدون حضور تو، در این خانه‌ی فقیرانه و تنهایی خود، رنج‌های بی‌شماری بر جان خریده‌ام که وصف آن ممکن نیست.

همچو حافظ غریب در رَهِ عشق | به مقامی رسیده ام که مپرس

بیت ۷ مانند حافظ که در مسیر عشق، احساس غربت و تنهایی عمیقی را تجربه کرده، من نیز به جایگاهی رسیده‌ام که درک و بیان آن فراتر از حد تصور است.

معنی کلمه‌ها و اصطلاح‌های سخت

هجر جدایی، دوری

دَر آستانه، درگاه

دوش دیشب

گَزیدن به دندان گرفتن، کنایه از نهی کردن یا سکوت کردن

مقامی مرحله، درجه، جایگاه (معمولاً عرفانی)

آرایه‌ها و مفاهیم ادبی غزل

کنایه «لب چه می‌گَزی که مگوی؟»

کنایه از کسی که با زبان بدن (لب گزیدن) به گوینده اشاره می‌کند که سکوت کند.

استعاره «زهرِ هجری چشیده‌ام که مپرس»

استعاره از تلخی و آزاردهندگی جدایی که مانند زهر است.

تکرار «که مپرس (در اکثر ابیات)»

تکرار عبارت "که مپرس" برای تأکید بر شدت و غیرقابل بیان بودن تجربه شاعر.

تشبیه «همچو حافظ غریب در ره عشق»

تشبیه حالت و مقام خود به حافظ در مسیر عشق.

مبالغه «دردِ عشقی کشیده‌ام که مَپُرس»

اغراق در بیان شدت درد و رنج عاشقانه که از حد توصیف بیرون است.

تحلیل ساختاری و عددی غزل

ابجد کبیر ۱۸,۳۹۸

ابجد وسیط ۱,۳۵۸

ابجد صغیر ۸۹۳

تعداد حروف ۲۷۲

این تفسیر و صفحه توسط هوش مصنوعی طراحی و نوشته شده است.

غزل قبلی غزل شماره ۲۶۹

غزل بعدی غزل شماره ۲۷۱

مشاهده فهرست کامل غزلیات حافظ